W piątek urząd statystyczny Eurostat podsumował III kwartał, a uzyskany obraz sytuacji nie napawa optymizmem. Gospodarka strefy euro wzrosła o 0,4% – zgodnie z oczekiwaniami – jednak wynik ten jest wyraźnie słabszy od odnotowanego w II kwartale wzrostu na poziomie 0,6%. W całej Unii Europejskiej tempo wzrostu również wyhamowało: z 0,7% do 0,5%. Nie odnotowano także wzrostu liczby miejsc pracy; poziom zatrudnienia pozostał bez zmian, podczas gdy kwartał wcześniej wzrósł jeszcze o 0,1%.
Może wydawać się, że to drobny szczegół, ale dla rynku ma on istotne znaczenie. Tempo tworzenia nowych miejsc pracy wyhamowało, a stopa bezrobocia we wrześniu wyniosła 6,5% – powyżej prognoz. Gdy rynek pracy przestaje się rozwijać, zazwyczaj słabnie również konsumpcja, co oznacza, że gospodarka traci grunt pod nogami.
W ujęciu rocznym dane prezentują się nieco lepiej. Wzrost przyspieszył z 1,2% do 1,3%, co na pierwszy rzut oka mogłoby być dobrym sygnałem. W mojej ocenie jest to jednak raczej kwestia arytmetyki niż rzeczywistego przyspieszenia, gdyż w porównaniu z poprzednim kwartałem tempo wzrostu w istocie spadło.
Porównanie z gospodarką amerykańską wypada niekorzystnie. W tym samym kwartale gospodarka USA zanotowała wzrost na poziomie 0,8% – dokładnie dwukrotnie wyższy niż w strefie euro. Gdy jedna gospodarka "biegnie", a druga "idzie", kapitał płynie tam, gdzie wzrost jest szybszy; ta rozbieżność działa zatem na korzyść dolara. W piątkowe popołudnie para EUR/USD oscylowała wokół 1,1056, podczas gdy 10 listopada wynosiła blisko 1,1229.
Najtrudniejszym aspektem tej sytuacji jest fakt, że słabemu wzrostowi towarzyszą wysokie ceny. Inflacja w strefie euro wzrosła w październiku z 3,8% do 4,0%, przy czym ceny energii skoczyły o blisko 21% w ujęciu rocznym. Przy stopach procentowych na poziomie 2,50% EBC znalazł się między młotem a kowadłem: musi jednocześnie wspierać gospodarkę i hamować wzrost cen. Pod koniec października Christine Lagarde wspomniała, że Rada omawiała możliwość podniesienia stóp procentowych, ale zdecydowano się wstrzymać – natomiast w grudniu kierunek działań wydaje się jasny. Czy słabe dane mogą pokrzyżować te plany? Moim zdaniem – nie.
Istnieje jednak argument przemawiający za zachowaniem spokoju. Jeśli zatrudnienie rośnie wolniej, to wolniej rosną również płace. Dynamika wynagrodzeń na jednego pracownika wyhamowała z 3,6% do 3,3%, a sam EBC w biuletynie z 12 listopada zauważył, że ryzyka dla wzrostu gospodarczego są skierowane w stronę spadkową, podczas gdy ryzyka dla inflacji – w stronę wzrostową. Z tego wynika, że kontynuowanie podwyżek stóp procentowych po grudniu będzie trudniejsze.
Rynek jest już tego świadomy. Spodziewa się podwyżki do 2,75% w dniu 17 grudnia, jednak amerykański Fed – przy stopach procentowych na poziomie 3,75–4,00% – uwzględnił już w swoich wycenach kolejną podwyżkę o 25 punktów bazowych, zaplanowaną na 9 grudnia. Różnica w poziomie stóp pozostaje zatem znaczna. Dla euro nie jest to korzystna sytuacja, zwłaszcza w obliczu słabszego wzrostu gospodarczego i niższych stóp procentowych.
Uważam, że nowe dane nie zmienią decyzji EBC o grudniowej podwyżce, ale najprawdopodobniej sprawią, że będzie to ostatni taki ruch w obecnym cyklu. Oznacza to, że euro brakuje własnego impulsu, który mógłby doprowadzić do odwrócenia trendu. Do czasu posiedzenia Fed 9 grudnia spodziewam się utrzymującej się presji na parę EUR/USD, a ewentualne odbicia kursu będą prawdopodobnie krótkotrwałe.
Jeśli chodzi o obecną sytuację techniczną na parze EUR/USD, kupujący muszą najpierw przełamać poziom 1,1040. Dopiero to otworzy drogę do przetestowania poziomu 1,1070. Stamtąd możliwy jest ruch w stronę 1,1100, jednak osiągnięcie tego celu bez wsparcia ze strony dużych graczy będzie dość trudne. W przypadku spadków, istotnej aktywności ze strony dużych kupujących spodziewam się dopiero w okolicach 1,1005. Jeśli zainteresowanie kupnem będzie tam słabe, lepiej poczekać na ponowny test minimum na poziomie 1,0975 lub otworzyć długie pozycje na 1,0945.
W odniesieniu do pary GBP/USD, kupujący muszą pokonać najbliższy poziom oporu na 1,3220. Pozwoli to na skierowanie kursu w stronę 1,3245 – dalszy wzrost powyżej tego pułapu będzie już sporym wyzwaniem. Najdalszym celem pozostaje okolica 1,3275. W razie spadków, niedźwiedzie będą próbowały przejąć kontrolę na poziomie 1,3190. Jeśli im się to uda, przełamanie tego wsparcia zada poważny cios pozycji byków i sprowadzi funta w stronę minimum na poziomie 1,3160, z perspektywą dalszego spadku do 1,3135.