USD/JPY: Giá dầu tiếp tục gây áp lực lên đồng yên

Nền kinh tế Nhật Bản đang đối mặt với áp lực lạm phát gia tăng trở lại. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Tokyo — một chỉ báo sớm quan trọng cho lạm phát trên toàn quốc — đã tăng lên 1,7% so với cùng kỳ năm trước vào tháng 6. Trong khi đó, CPI lõi (loại trừ thực phẩm tươi sống) tăng lên 1,6%, còn thước đo lạm phát cơ bản rộng hơn tăng tốc lên 1,9% từ mức 1,6% trong tháng 5, vượt kỳ vọng của thị trường.

Chỉ số giá hàng hóa doanh nghiệp (CGPI) đã tăng vọt lên 6,3% so với cùng kỳ năm trước vào tháng 5, mức cao nhất trong ba năm, cho thấy chi phí tăng đối với các sản phẩm năng lượng nhập khẩu đang được chuyển sang giá trong nước nhanh hơn.

Tăng trưởng kinh tế đến nay vẫn khá vững, với GDP tăng 2,1% trong quý I. Tuy nhiên, quý II được dự báo sẽ yếu đi đáng kể do môi trường địa chính trị cực kỳ bất lợi. Khả năng phục hồi chỉ có thể diễn ra vào cuối năm, và chỉ khi căng thẳng hạ nhiệt và chuỗi cung ứng toàn cầu bắt đầu bình thường hóa — một kịch bản hiện tại có vẻ khó xảy ra. Các hệ quả tiềm ẩn không chỉ dừng lại ở lạm phát cao hơn, mà còn gồm nhu cầu tiêu dùng thực suy yếu, mức độ sử dụng công suất thấp hơn và tăng trưởng xuất khẩu chậm lại. Sau cùng, điều này có thể dẫn tới đầu tư suy giảm, tạo nên một kịch bản đặc biệt nguy hiểm đối với kinh tế Nhật Bản.

Vào tháng 4 năm 2026, nhập khẩu dầu của Nhật Bản giảm gần 66% so với cùng kỳ năm trước. Chỉ nhờ những nỗ lực mạnh mẽ nhằm đa dạng hóa nguồn cung, lượng nhập khẩu mới phục hồi lên khoảng 90% mức trước xung đột. Tuy nhiên, vấn đề không chỉ dừng lại ở dầu thô. Chẳng hạn, tình trạng thiếu hụt naphtha đã khiến sản lượng ethylene giảm 37,1% trong tháng 4, trong khi chi phí năng lượng tăng vọt. Theo Japan Research Institute, nếu giá dầu duy trì trên 87 USD/thùng, chỉ riêng yếu tố này cũng có thể kích hoạt giai đoạn khởi đầu của suy thoái. Giá dầu tăng mạnh hơn nữa có thể khiến GDP suy giảm 3%. Nhật Bản hiện đang phụ thuộc nhiều vào kho dự trữ dầu mỏ chiến lược, nhưng lượng dự trữ này là hữu hạn. Do đó, xung đột tại Vịnh Ba Tư đang gây tác động ngày càng lớn lên cả nền kinh tế Nhật Bản và đồng yên.

Thị trường tài chính kỳ vọng Bank of Japan sẽ giữ nguyên lãi suất chính sách tại cuộc họp tháng 7, với đợt tăng lãi suất tiếp theo chưa được dự đoán sẽ diễn ra trước tháng 12.

Vị thế đầu cơ ròng bán khống đối với đồng yên đã thu hẹp 2,38 tỷ JPY trong tuần báo cáo gần nhất, xuống còn -9,55 tỷ JPY. Dù có sự cải thiện này, giá trị hợp lý ước tính một lần nữa đã vượt lên trên mức trung bình dài hạn dưới tác động của các yếu tố ngắn hạn.

Đồng yên đang trở thành “con tin” của ba lực tác động mạnh: cú sốc năng lượng từ bên ngoài, điều kiện thương mại xấu đi và chênh lệch lãi suất kéo dài với Hoa Kỳ. Dù Bank of Japan đã nâng lãi suất chính sách lên 1,0% và vẫn sẵn sàng tiếp tục bình thường hóa chính sách tiền tệ, thị trường hiện chưa phản ánh khả năng có thêm một đợt tăng lãi suất nữa trước tháng 12 năm 2026.

Xét về mặt kỹ thuật, cặp USD/JPY đang tiến gần đến vùng kiểm định mốc 163,00. Một nhịp phá vỡ bền vững lên trên vùng kháng cự này sẽ mở đường cho đà tăng hướng tới vùng 165,00–170,00 và gần như chắc chắn sẽ kích hoạt phản ứng từ phía nhà chức trách Nhật Bản. Về mặt cơ bản, các diễn biến địa chính trị tiếp tục là yếu tố dẫn dắt chính trên thị trường. Chừng nào xung đột ảnh hưởng tới Eo biển Hormuz còn kéo dài, rủi ro vẫn nghiêng về kịch bản đồng yên suy yếu thêm, bất chấp giọng điệu ngày càng “diều hâu” của Bank of Japan. Mốc 163,00 là một ngưỡng kỹ thuật then chốt, đại diện cho vùng kháng cự ngang dài hạn trùng với điểm giữa của kênh giá đi lên hình thành từ năm 2022, đồng thời là ranh giới trên của kênh giao dịch theo năm. Một cú bứt phá dứt khoát lên trên ngưỡng này sẽ làm thay đổi căn bản triển vọng dài hạn của đồng yên.