Cặp GBP/USD đã giảm gần 200 điểm trong vài ngày qua, thể hiện một nhịp đi xuống gần như liên tục. Chỉ một tuần trước, bên mua còn đẩy cặp tiền lên mức đỉnh mới trong hai tháng là 1,3557. Tuy nhiên, ngay ngày hôm sau, bên bán đã giành quyền kiểm soát, kéo cặp tiền giảm về vùng hỗ trợ 1,3360 (đường giữa của dải Bollinger trên biểu đồ ngày, trùng với đường Kijun-sen). Đáng chú ý, đà giảm của cặp tiền không xuất phát chủ yếu từ việc đồng USD mạnh lên trở lại, mà chủ yếu do đồng bảng Anh suy yếu. Động lực chính kích hoạt làn sóng bán tháo đối với sterling là việc Andy Burnham được bổ nhiệm làm Thủ tướng mới của Vương quốc Anh. Các số liệu trái chiều về thị trường lao động và lạm phát càng tạo thêm áp lực lên cặp tiền, khiến nó tiếp tục giảm xuống mức đáy mới trong tuần vào ngày hôm qua.
Theo quan điểm của tôi, phản ứng tiêu cực của đồng bảng không xuất phát nhiều từ bản thân việc bổ nhiệm Burnham, mà chủ yếu từ những thông điệp mà thị trường “nghe” được trong các phát biểu đầu tiên của ông sau khi nhậm chức. Trước đó, giới giao dịch vẫn khá bình tĩnh, thậm chí lạc quan — thể hiện qua việc GBP/USD lên mức cao nhất trong hai tháng — vì các thành viên trong đội ngũ của ông nhiều lần nhấn mạnh cam kết tuân thủ các quy tắc tài khóa hiện hành. Tuy nhiên, lập trường trong những tuyên bố sau đó của ông đã trở nên kém dứt khoát hơn.
Cụ thể, thị trường lo ngại về phát biểu của ông liên quan tới khả năng “linh hoạt” trong việc áp dụng các quy tắc tài khóa của chính phủ. Mặc dù Burnham không chính thức từ bỏ khuôn khổ tài khóa của người tiền nhiệm, ông nói rõ rằng mình có ý định tận dụng toàn bộ phần “dư địa” tài khóa sẵn có để tài trợ cho các chương trình ưu tiên. Giới đầu tư coi đây là dấu hiệu cho thấy vay mượn của chính phủ rốt cuộc có thể vượt quá các kỳ vọng trước đó.
Sau những phát biểu thiếu rõ ràng này, lợi suất trái phiếu chính phủ Anh tăng mạnh, trong khi đồng bảng chịu áp lực bán đáng kể.
Rõ ràng là nhà đầu tư đã bắt đầu “định giá” rủi ro thâm hụt ngân sách nới rộng. Ngay từ trước khi nhậm chức, Burnham đã cam kết tăng chi cho y tế, các chương trình xã hội, dự án hạ tầng và những biện pháp nhằm giảm chi phí sinh hoạt. Đồng thời, ông nhiều lần nhấn mạnh rằng không có kế hoạch tăng thuế đáng kể. Điều này đương nhiên làm nảy sinh một câu hỏi quan trọng: các sáng kiến đó sẽ được tài trợ như thế nào? Câu trả lời hiển nhiên nhất là thông qua tăng vay nợ của chính phủ, kéo theo tất cả hệ quả đi kèm, gồm lượng trái phiếu chính phủ phát hành nhiều hơn, gánh nặng nợ lớn hơn và rủi ro cao hơn đối với tính bền vững tài chính công trong dài hạn.
Ký ức về đợt hỗn loạn trên thị trường do “mini-budget” gây tranh cãi của Liz Truss cách đây bốn năm vẫn còn rất mới. Vì thế, giới giao dịch đã trở nên nhạy cảm hơn nhiều với bất kỳ dấu hiệu gia tăng chi tiêu công không có nguồn tài trợ rõ ràng nào.
Nói cách khác, thị trường kỳ vọng chính phủ mới sẽ có cách tiếp cận hết sức thận trọng ngay từ đầu, nhất là khi Burnham và đội ngũ của ông trước đó đã trấn an nhà đầu tư rằng khuôn khổ tài khóa hiện hành sẽ được giữ nguyên và chính sách ngân sách sẽ về cơ bản không thay đổi. Thế nhưng, trong bài phát biểu đầu tiên trên cương vị Thủ tướng, Burnham lại nói về việc hỗ trợ thêm cho nền kinh tế và tận dụng sự linh hoạt về tài khóa. Chỉ riêng điều đó đã đủ để nhà đầu tư đánh giá lại rủi ro tài khóa và bắt đầu cắt giảm các vị thế mua đồng bảng.
GBP/USD còn chịu thêm áp lực từ loạt số liệu lạm phát và thị trường lao động của Anh công bố trong tuần này với bức tranh khá trái chiều.
Tỷ lệ thất nghiệp giữ nguyên ở mức 4,9%, trong khi tăng trưởng lương hằng năm (không tính thưởng) đứng yên ở 3,4%, mức thấp nhất kể từ cuối năm 2020. Đáng chú ý là tăng trưởng lương khu vực tư nhân chậm lại còn 2,9%, cho thấy áp lực lạm phát cơ bản trong nước suy yếu. Bên cạnh đó, số lượng vị trí tuyển dụng tiếp tục giảm, còn doanh nghiệp vẫn thận trọng trong việc tuyển thêm nhân sự.
Bức tranh nền tảng cho đồng bảng tiếp tục được định hình thêm bởi báo cáo lạm phát công bố vào ngày hôm sau. CPI tổng thể tháng 6 giảm xuống 2,6% theo năm, sau khi duy trì ở 2,8% trong hai tháng trước đó, so với kỳ vọng thị trường là giảm về 2,7%. Đây là mức lạm phát hằng năm thấp nhất kể từ tháng 3 năm ngoái. Giá nhiên liệu và thực phẩm giảm là yếu tố đóng góp lớn nhất vào đà hạ nhiệt này.
CPI cơ bản giữ nguyên ở mức 2,6%, trong khi lạm phát dịch vụ giảm xuống 3,6%, cũng cho thấy áp lực giá cơ bản đang dần dịu lại.
Tổng thể, các số liệu trong tuần này cho Ngân hàng Trung ương Anh thêm dư địa để duy trì lập trường “chờ xem”. Tốc độ tăng lương chậm lại giúp giảm nguy cơ xuất hiện vòng hai của lạm phát, trong khi dữ liệu CPI “mềm” hơn gợi ý rằng đỉnh lạm phát có thể đã ở phía sau. Dù rủi ro lạm phát quay trở lại do giá dầu tăng vẫn còn, các số liệu kinh tế mới nhất đã làm suy yếu đáng kể lập luận theo hướng “diều hâu” ủng hộ việc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.
Hệ quả là triển vọng GBP/USD tiếp tục nghiêng về phe bán. Tuy nhiên, các vị thế bán chỉ trở nên hấp dẫn hơn nếu phe gấu có thể đẩy tỷ giá phá xuống dưới vùng hỗ trợ 1,3360 (đường giữa của Bollinger Bands trên biểu đồ ngày, trùng với đường Kijun-sen). Khi đó, mục tiêu giảm tiếp theo sẽ là vùng 1,3300, vốn có ý nghĩa tâm lý quan trọng.