FX.co ★ EUR/USD: ปัจจัยภูมิรัฐศาสตร์กลับมาเป็นตัวแปรอีกครั้ง

คู่เงิน EUR/USD เคลื่อนไหวผันผวนเล็กน้อยท่ามกลางช่วง “โลว์ซีซัน” ของข้อมูลข่าวสาร เหตุการณ์ใหญ่ที่ได้รับความสนใจสูงเมื่อสัปดาห์ที่แล้ว (การเลือกตั้งกลางเทอม, ตัวเลขการจ้างงานนอกภาคการเกษตร) ผ่านไปแล้ว ขณะที่ตัวเลขสำคัญของสัปดาห์นี้ (ดัชนีราคาผู้บริโภค CPI และดัชนีราคาผู้ผลิต PPI) ยังไม่ออกมา ช่องว่างของข้อมูลที่เกิดขึ้นจึงถูกเติมเต็มด้วยปัจจัยภูมิรัฐศาสตร์ หลังจากกิจกรรมทางการทหารและการทูตของสหรัฐฯ ที่มุ่งไปยังอิหร่านเริ่มทวีความเข้มข้นขึ้น

จากการรั่วไหลของข้อมูลต่อสื่อมวลชนบางส่วนซึ่งจะกล่าวถึงด้านล่าง ปัจจัยภูมิรัฐศาสตร์ไม่ควรถูกประเมินต่ำไป หากกระบวนการเจรจาเดินหน้าอย่างแท้จริง ความต้องการรับความเสี่ยง (risk appetite) ในตลาดต่าง ๆ อาจเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ และอาจกลบความสำคัญของรายงานเงินเฟ้อสหรัฐฯ ได้ เมื่อมองในภาพรวม ปัจจัยภูมิรัฐศาสตร์ได้ “กลับเข้าสู่เกม” อีกครั้ง หลังจากหายไปอยู่ในเงามืดมาหลายเดือน

ปัจจัยที่จุดชนวนให้เกิดความเคลื่อนไหวทางการทูตครั้งใหม่คือการเลือกตั้งกลางสมัยของสหรัฐฯ ชัยชนะของพรรคเดโมแครตในทั้งสองสภาได้เปลี่ยนสมการทางการเมืองเกี่ยวกับสงครามกับอิหร่านอย่างมีนัยสำคัญ ทำให้ทำเนียบขาวเดินหน้าตามแนวทางเดิมได้ยากขึ้นเรื่อย ๆ เพราะโครงสร้างสภาคองเกรสชุดใหม่จำกัดตัวเลือกของ Donald Trump แม้ว่าเดโมแครตจะเข้าควบคุมอำนาจอย่างเป็นทางการในเดือนมกราคม แต่การเปลี่ยนผ่านที่กำลังจะมาถึงนี้ก็เริ่มส่งผลต่อการเจรจางบประมาณแล้ว เมื่อเวลาผ่านไป ประธานาธิบดีอาจเผชิญไม่เพียงข้อจำกัดด้านงบประมาณสำหรับปฏิบัติการ แต่รวมถึงการตรวจสอบถ่วงดุลจากฝ่ายนิติบัญญัติที่เข้มข้นขึ้นด้วย

ตามข้อมูลของ Bloomberg พรรคเดโมแครตมีแผนจะสกัดกั้นงบกลาโหม 1.5 ล้านล้านดอลลาร์ที่ Trump เสนอ แหล่งข่าวระบุว่าตัวเลขประนีประนอมอาจอยู่ราว 1 ล้านล้านดอลลาร์ ซึ่งไม่ใช่การปฏิเสธการจัดสรรงบให้ Pentagon—เดโมแครตยืนยันว่าจะสนับสนุนโครงการปรับปรุงและทำให้ทันสมัยที่จำเป็น—แต่พวกเขาไม่ต้องการ “กลายเป็นผู้สนับสนุนการเดินหน้าปฏิบัติการในอิหร่านอย่างต่อเนื่อง” สำหรับ Trump แล้ว นี่คือแรงกระแทกที่เจ็บปวดและทำให้พื้นที่ในการขยับตัวของเขาแคบลงอย่างมาก

ในเวลาเดียวกัน กระแสข่าวเรื่องความเป็นไปได้ที่จะถอดถอนรัฐมนตรีกลาโหม Pete Hegseth ก็กำลังแรงขึ้น รายงานของ ABC News ระบุว่า Hakeem Jeffries ผู้นำเดโมแครตในสภาผู้แทนราษฎรสนับสนุนข้อเสนอนี้ ซึ่งพรรครีพับลิกัน Thomas Massie ตั้งใจจะยื่นใหม่ที่ประชุม สิ่งที่น่าสังเกตคือแรงกดดันต่อผู้นำ Pentagon ลุกล้ำไปไกลกว่าการปะทะกันทางการเมืองระหว่างสองพรรคแบบตรงไปตรงมา ประเด็นนี้สำคัญเพราะการลงมติถอดถอนในสภาผู้แทนฯ กับการปลดจากตำแหน่งจริงเป็นคนละเรื่องกัน การลงมติลงโทษจำเป็นต้องได้เสียงเห็นชอบสองในสามของสมาชิกวุฒิสภาที่เข้าร่วมประชุม หากไม่มีคะแนนเสียงจากรีพับลิกัน เดโมแครตจะไม่สามารถผลักดันให้เกิดผลลัพธ์ดังกล่าวได้

ท่ามกลางฉากหลังนี้ การดำเนินการล่าสุดของวอชิงตันจึงดูคล้ายการใช้ยุทธศาสตร์ “ไม้แข็ง–ไม้อ่อน” แบบคลาสสิก ในด้านไม้แข็ง กองกำลังสหรัฐฯ ยังคงใช้แรงกดดันทางทหารต่อเตหะราน: ช่วงสุดสัปดาห์ที่ผ่านมา สหรัฐฯ โจมตีเป้าหมายระบบป้องกันภัยทางอากาศบนเกาะ Qeshm ของอิหร่านในช่องแคบฮอร์มุซ Trump ยืนยันการโจมตีต่อสาธารณะ โดยระบุว่าเป็นปฏิบัติการ “ขนาดเล็ก” กล่าวอีกนัยหนึ่ง นี่คือปฏิบัติการแบบเจาะจงเป้าหมาย ไม่ใช่จุดเริ่มต้นของปฏิบัติการขนาดใหญ่รอบใหม่

การตอบโต้ของเตหะรานมีน้ำเสียงแข็งกร้าว เจ้าหน้าที่ด้านนโยบายต่างประเทศของอิหร่าน Abbas Araghchi ขู่จะ “ทำให้เป็นนรก” หากวอชิงตันเดินหน้าปะทะทางทหารต่อไป อย่างไรก็ดี แม้จะใช้ถ้อยคำแข็งกร้าว แต่อิหร่านก็ยังเปิดช่องให้การทูตดำเนินต่อไป

ฝ่ายสหรัฐฯ เองก็ยังไม่ละทิ้งความพยายามยุติความขัดแย้งด้วยวิธีทางการทูตเช่นกัน The Washington Post รายงานว่า Scott Bessent รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ โดยได้รับการหนุนหลังจาก Trump ได้ร้องขอให้จีนใช้บารมีของตนต่อเตหะรานเพื่อช่วยหยุดสงคราม โดยเชื่อว่าปักกิ่งได้ส่งสารนี้ต่อไปยังผู้นำอิหร่านแล้ว การที่มีเพียงการส่งผ่านคำขอเช่นนี้ไม่ได้หมายความว่าอิหร่านพร้อมจะรับเงื่อนไขของสหรัฐฯ แต่การที่จีนเข้ามาเกี่ยวข้องได้ขยายคันโยกทางการทูตของวอชิงตันให้กว้างขึ้น ดูเหมือนทำเนียบขาวพยายามเพิ่มต้นทุนของการปฏิเสธข้อตกลงให้สูงขึ้นสำหรับอิหร่าน และเสนอเส้นทางที่ยอมรับได้ในการลดระดับความตึงเครียด Trump เองอาจต้องการเห็นผลลัพธ์ที่จับต้องได้ก่อนเดือนมกราคม ซึ่งข้อจำกัดภายในประเทศต่อฝ่ายบริหารของเขาจะเข้มงวดขึ้น

ในบริบทนี้ การพบกันวันนี้ระหว่าง Donald Trump กับนายกรัฐมนตรีกาตาร์ Mohammed bin Abdulrahman Al Thani จึงมีความสำคัญเป็นพิเศษ การหารือถูกกำหนดไว้วันนี้เวลา 17:00 น. GMT ที่ทำเนียบขาว โดยคาดว่าจะเน้นไปที่ความเป็นไปได้ของการหยุดยิงและการกลับมาเจรจาโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านอีกครั้ง ด้วยบทบาทของกาตาร์ในฐานะผู้ไกล่เกลี่ย ผลลัพธ์ของการประชุมนี้อาจช่วยให้ภาพแนวโน้มทางการทูตชัดเจนขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

อย่างไรก็ตาม ยังเร็วเกินไปที่จะคาดหวังถึงข้อตกลงอย่างรวดเร็ว การประชุมระดับสูงมักเป็นขั้นตอนปิดท้ายของการทำงานทางการทูตเบื้องต้นที่ยืดเยื้อ แต่นับถึงตอนนี้ยังไม่มีสัญญาณที่น่าเชื่อถือ—ทั้งทางการหรือไม่เป็นทางการ—ว่าวอชิงตันและเตหะรานได้ตกลงกันในสาระสำคัญของข้อตกลงแล้ว Axios ระบุว่านายกรัฐมนตรีกาตาร์จะพยายามขอเวลามากขึ้นสำหรับการทูต และรัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฯ Marco Rubio ก็พูดอย่างตรงไปตรงมาว่า ยังเร็วเกินไปที่จะกล่าวถึง “ความคืบหน้าแบบทะลุทะลวง” เพราะข้อเรียกร้องของอิหร่านยังคงเป็นสิ่งที่วอชิงตันไม่อาจยอมรับได้

ถึงกระนั้น แนวโน้มของการกลับมาเจรจายังค่อย ๆ เป็นรูปธรรมมากขึ้น ตามรายงานของ The Associated Press ผู้ไกล่เกลี่ยกำลังหารือเกี่ยวกับ “แผนสองวันของมาตรการสร้างความเชื่อมั่นแบบต่อเนื่องเป็นลำดับ” ซึ่งรวมถึงการผ่อนคลายการปิดล้อมของสหรัฐฯ การปลดล็อกเงินทุนบางส่วนของอิหร่าน และการเปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง แก่นแท้ของแผนนี้คือความพยายามคลี่คลายภาวะชะงักงันจากการตั้งเงื่อนไขล่วงหน้าซึ่งกันและกัน ที่แต่ละฝ่ายรอให้ฝ่ายตรงข้ามยอมอ่อนข้อก่อน

ประเด็นนี้มีความสำคัญต่อผู้เทรด EUR/USD ความคืบหน้าที่แท้จริงในกระบวนการเจรจาสามารถเปลี่ยนฉากหลังเชิงปัจจัยพื้นฐานของคู่เงินนี้ได้อย่างมีนัยสำคัญ อันดับแรก การลดระดับความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์จะกดดีมานด์ต่อดอลลาร์ในฐานะสินทรัพย์ปลอดภัยให้ลดลง อันดับถัดมา การฟื้นฟูการเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซอย่างเต็มรูปแบบจะกดราคาน้ำมันลง ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงด้านพลังงานต่อเศรษฐกิจยุโรป การผสมผสานของปัจจัยทั้งสองจะเป็นผลดีต่อฝั่งผู้ซื้อ EUR/USD

ถึงอย่างนั้น ผมคงยังไม่รีบเปิดสถานะซื้อ ความคาดหวังด้านการทูตเป็นเรื่องหนึ่ง แต่ผลลัพธ์จริงเป็นอีกเรื่องหนึ่ง แถลงการณ์ในเชิงบวกเพียงฉบับเดียว—แม้จะออกมาจากการประชุมทำเนียบขาวในวันนี้—คงไม่เพียงพอที่จะทำให้ดอลลาร์อ่อนค่าอย่างยั่งยืน ตลาดต้องการสัญญาณยืนยันที่ชัดเจนกว่านั้น: ข้อตกลงที่เป็นรูปธรรม การอ่อนข้อซึ่งกันและกัน และเหนือสิ่งอื่นใดคือการนำไปปฏิบัติจริง

ดังนั้น ปมปริศนารอบ ๆ “กรณีอิหร่าน” จึงยังคงอยู่ ยิ่งกว่านั้น สถานะภายในประเทศของ Trump ที่อ่อนลงอาจย้อนกลับมาสร้างปัญหาให้วอชิงตันเอง เมื่อเตหะรานมองเห็นว่าพื้นที่ในการขยับตัวของประธานาธิบดีแคบลง พวกเขาอาจแข็งข้อกับข้อเรียกร้องมากกว่าผ่อนปรน จนถึงตอนนี้สถานการณ์ยังคงอยู่ในภาวะค้างคา

หากการเจรจาติดหล่มอีกครั้ง (โดยเฉพาะในขณะที่การโจมตีของสหรัฐฯ ยังดำเนินต่อไป) ดอลลาร์จะได้รับแรงหนุนอีกระลอกในฐานะสินทรัพย์ปลอดภัย ในกรณีดังกล่าว ฝั่งผู้ขาย EUR/USD จะกลับเข้าทดสอบแนวรับที่ 1.1130 (เส้นล่างของ Bollinger Band บนกราฟรายวัน) แต่หากการทูตเข้ามาแทนที่เสียงปืน ฝั่งผู้ซื้อก็จะมีเหตุผลที่ชัดเจนในการเข้ายึดความได้เปรียบ และพยายามดันให้ EUR/USD ยืนเหนือระดับ 1.12 ได้อย่างมั่นคง