FX.co ★ GBP/USD: Báo cáo thị trường lao động Anh che giấu điểm yếu, gây áp lực lên đồng bảng

Đồng bảng Anh, trong cặp với đồng đô la, đã phản ứng tiêu cực trước dữ liệu thị trường lao động của Anh được công bố hôm nay. Nhìn qua thì phản ứng đó có vẻ bất thường, vì nhiều thành phần trong báo cáo lại ở trạng thái “xanh”. Nhưng như thường lệ, “quỷ dữ nằm trong chi tiết”. Các số liệu cụ thể trong báo cáo cho thấy những xu hướng đáng lo ngại, và chính những xu hướng này đã thu hút sự chú ý của giới giao dịch.

Theo các số liệu đã công bố, tỷ lệ thất nghiệp của Anh bất ngờ giảm xuống 4,9% sau hai tháng neo ở mức 5,2% (mức cao nhất trong năm năm). Phần lớn các nhà phân tích kỳ vọng chỉ số này sẽ giữ nguyên ở mức của tháng trước trong tháng Hai. Chỉ số tiền lương cũng cho kết quả tích cực: thu nhập bình quân tăng 3,8%, trái với dự báo sẽ giảm xuống 3,6%. Nếu loại trừ tiền thưởng, chỉ số này giảm xuống 3,6%, trong khi dự báo là 3,5%.

Tuy nhiên, thay đổi hàng tuần về số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lại tiêu cực: thay vì tăng lên 21,4 nghìn như dự báo, số đơn đã vọt lên tới 26,8 nghìn. Đà tăng này đã kéo dài tháng thứ năm liên tiếp.

Như đã nêu, điểm yếu đó vẫn chưa phải là toàn bộ vấn đề của báo cáo. Ẩn sau các con số “đẹp” ở tiêu đề là sự suy yếu tiềm ẩn của thị trường lao động Anh.

Chẳng hạn, dù tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 8 năm ngoái, nguyên nhân của động thái này lại khó có thể coi là tích cực. Động lực chính là sự gia tăng tình trạng không tham gia hoạt động kinh tế. Việc tỷ lệ thất nghiệp giảm phần lớn phản ánh việc người lao động rời khỏi lực lượng lao động. Tỷ lệ không tham gia hoạt động kinh tế đã tăng lên 21%. Nói cách khác, khoảng 9 triệu người trong độ tuổi lao động không làm việc và cũng không tìm việc vì ốm đau, học tập và nhiều lý do khác. Về mặt hình thức, họ không bị tính là thất nghiệp, vì các thống kê loại họ ra khỏi nhóm này, nhưng trên thực tế, họ vẫn ở ngoài thị trường việc làm.

Một chỉ báo sớm đáng lo ngại khác là số liệu payrolls (HMRC). Theo số liệu thuế và hải quan tháng Ba, số nhân viên trên bảng lương đã giảm 11.000 người, trong khi hầu hết chuyên gia chỉ dự đoán giảm 5.000. Hơn nữa, kết quả của tháng Hai còn bị điều chỉnh giảm mạnh, từ +20.000 xuống còn -6.000.

Một tín hiệu tiêu cực khác đến từ nhu cầu suy yếu và tình trạng gần như đóng băng tuyển dụng. Thị trường lao động Anh không còn là “thị trường của nhà tuyển dụng”: số vị trí tuyển dụng đã giảm xuống dưới mốc 700.000, mức thấp nhất kể từ khủng hoảng coronavirus. Đồng thời, xu hướng sa thải gia tăng kéo dài, cho thấy các doanh nghiệp đang chuyển từ tư duy thiếu hụt lao động sang tối ưu hóa nhân sự. Trí tuệ nhân tạo cũng góp phần vào sự dịch chuyển này: theo các báo cáo gần đây của các tổ chức nhân sự, bao gồm CIPD, cứ sáu doanh nghiệp Anh thì có một doanh nghiệp dự kiến cắt giảm nhân sự trong 12 tháng tới do việc áp dụng AI.

“Màu xanh” của các chỉ số tiền lương cũng mang tính đánh lừa. Dù tiền lương danh nghĩa vẫn tương đối cao, tháng Hai ghi nhận tốc độ tăng lương chậm nhất kể từ cuối năm 2020 — lưu ý rằng mức tăng chỉ là +3,8% nếu tính cả thưởng và +3,6% nếu loại trừ thưởng. Nếu tính đến làn sóng lạm phát do khủng hoảng năng lượng và căng thẳng địa chính trị, sức mua thực tế của các hộ gia đình sẽ suy giảm.

Còn có một yếu tố khác sẽ bộc lộ tác động tiêu cực trong thời gian tới. Từ ngày 1 tháng 4 năm nay, Anh đã nâng mức lương sinh hoạt tối thiểu toàn quốc lên 12,71 bảng/giờ đối với người lao động từ 21 tuổi trở lên. Quyết định này rõ ràng tạo thêm áp lực cho các doanh nghiệp nhỏ; trong bối cảnh nhu cầu suy yếu, họ có thể chỉ còn lựa chọn cắt giảm nhân sự sâu hơn và ngừng tuyển lao động trẻ.

Vì vậy, báo cáo thị trường lao động Anh công bố hôm nay không chỉ đơn thuần là “trái chiều” — mà về bản chất là yếu và mang tính tiêu cực. Do đó, phản ứng của thị trường GBP/USD trước bản tin này là hoàn toàn hợp lý và có cơ sở.

Dù vậy, các nhà đầu tư vẫn tránh mở các vị thế lớn với GBP/USD cũng như trên các cặp tiền tệ chính khác. Yếu tố địa chính trị đang đóng vai trò như một “van an toàn”: sự bất định xung quanh vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran khiến giới giao dịch tiếp tục chờ đợi. Tình trạng bất định này sẽ sớm được giải tỏa: hoặc là các cuộc đàm phán diễn ra và lệnh ngừng bắn tạm thời được gia hạn, hoặc là đàm phán đổ vỡ, và diễn biến sẽ theo hướng leo thang.

Trong kịch bản thứ nhất, thị trường sẽ gia tăng khẩu vị rủi ro và theo đó là nhu cầu đối với đồng bảng. Nếu xung đột ở Trung Đông bùng phát trở lại, đồng USD trú ẩn an toàn sẽ quay lại tâm điểm chú ý, và GBP/USD nhiều khả năng sẽ trượt về vùng đáy của mốc 1,34, nhất là trong bối cảnh số liệu lao động yếu kém. Cán cân sẽ nghiêng về phía nào, chúng ta sẽ sớm được biết.